RODO a zdjęcia: kiedy przepisy obowiązują, imprezy, zdjęcia grupowe i Facebook
Kiedy RODO dotyczy zdjęć, a kiedy nie. Podstawa prawna publikacji, zdjęcia z imprez firmowych i eventów, zdjęcia grupowe, profile na Facebooku i kary za naruszenia.
Spis treści
Artykuł omawia przepisy w przystępnej formie i nie jest poradą prawną.
Krótka odpowiedź
RODO nie zakazuje robienia ani publikowania zdjęć. Dotyczy firm, szkół, urzędów i organizacji, które publikują wizerunek rozpoznawalnych osób: muszą mieć podstawę prawną, najczęściej zgodę, i poinformować o publikacji. Zdjęcia robione prywatnie do celów osobistych RODO nie obejmuje, ale prawo do wizerunku z art. 81 prawa autorskiego obowiązuje każdego.
- Kiedy RODO dotyczy zdjęć, a kiedy nie.
- Zdjęcia z imprez i eventów, zdjęcia grupowe, Facebook.
RODO a zdjęcia: kiedy przepisy mają zastosowanie
| Sytuacja | RODO? | Dlaczego |
|---|---|---|
| Zdjęcia z rodzinnej imprezy w telefonie i na czacie rodziny | Nie | Działalność czysto osobista lub domowa (art. 2 ust. 2 lit. c RODO) |
| Zdjęcia ze spotkania znajomych na prywatnym profilu | Zwykle nie | Ale obowiązuje prawo do wizerunku, więc osoby wyraźnie widoczne powinny się zgodzić |
| Zdjęcia z imprezy firmowej na profilu firmy | Tak | Firma jest administratorem danych |
| Relacja z konferencji, koncertu, biegu | Tak | Organizator publikuje wizerunek uczestników |
| Zdjęcia uczniów na stronie szkoły | Tak | Szkoła potrzebuje zgody rodziców |
| Tłum na panoramie wydarzenia | Zwykle nie | Pojedyncze osoby nie są rozpoznawalne albo są tylko szczegółem całości |
| Zdjęcie z zamazanymi twarzami | Zwykle nie | Jeśli osoby nie da się zidentyfikować w żaden sposób |
Wizerunek jest daną osobową tylko wtedy, gdy pozwala zidentyfikować konkretną osobę. Kiedy zamazanie twarzy wystarcza, a kiedy nie, wyjaśniamy w tekście zamazana twarz a RODO.
Podstawa prawna publikacji zdjęć według RODO
- Zgoda (art. 6 ust. 1 lit. a): najczęstsza i najbezpieczniejsza przy publikacji wizerunku w internecie. Musi być dobrowolna, konkretna i możliwa do wycofania.
- Umowa (art. 6 ust. 1 lit. b): gdy publikacja wizerunku jest przedmiotem umowy, na przykład z modelem, influencerem albo prelegentem, który zgodził się na nagranie wystąpienia.
- Prawnie uzasadniony interes (art. 6 ust. 1 lit. f): bywa podstawą dokumentowania wydarzenia, ale przy publikacji rozpoznawalnych osób w sieci jest ryzykowny. Uczestnik może się sprzeciwić, a ocena interesów należy do administratora.
Niezależnie od RODO publikacja wizerunku wymaga zezwolenia z art. 81 prawa autorskiego, z wyjątkami dla osób publicznych i tłumu. Gotowe dokumenty znajdziesz w artykule zgoda na publikację wizerunku: wzór.
RODO a zdjęcia z imprez firmowych i eventów
- Poinformuj przed wydarzeniemW zaproszeniu, regulaminie i przy wejściu: kto robi zdjęcia, gdzie zostaną opublikowane, kto jest administratorem i jak się sprzeciwić.
- Daj wybórOpaska albo naklejka dla osób, które nie chcą być fotografowane, albo strefa bez fotografa. To prosty sposób, żeby uszanować odmowę.
- Zbieraj zgody tam, gdzie to ważneZbliżenia, portrety, materiały reklamowe i nagrania wypowiedzi wymagają wyraźnej zgody.
- Nie publikuj kompromitujących ujęćZdjęcia z jedzeniem w ustach, po kilku drinkach czy w niezręcznych pozach naruszają dobra osobiste niezależnie od zgody na „relację z wydarzenia”.
- Reaguj na prośbyGdy ktoś prosi o usunięcie, usuń zdjęcie albo zamaż jego twarz.
Zdjęcia grupowe a RODO
Zdjęcie grupowe zespołu, klasy czy uczestników szkolenia pokazuje kilka rozpoznawalnych osób naraz. Publikując je jako firma lub instytucja, potrzebujesz podstawy prawnej wobec każdej z nich. W praktyce:
- zbierz zgody wszystkich osób, które będą wyraźnie widoczne,
- osobę bez zgody poproś o zejście z kadru albo zamaż jej twarz przed publikacją,
- nie podpisuj zdjęcia imionami i nazwiskami, jeśli zgoda tego nie obejmuje.
RODO a zdjęcia na Facebooku i Instagramie
- Profil prywatny: zdjęcia z życia prywatnego co do zasady nie podlegają RODO, ale wizerunek innych osób publikuj za ich zgodą, a zdjęcia cudzych dzieci za zgodą rodziców.
- Profil firmy, szkoły, klubu: to przetwarzanie danych w rozumieniu RODO. Zgoda, informacja, możliwość usunięcia.
- Oznaczanie osób: oznaczenie łączy wizerunek z imieniem i nazwiskiem oraz profilem. Firma nie powinna oznaczać osób bez ich zgody.
- Lokalizacja: zdjęcia z telefonu mogą zawierać współrzędne GPS. Zobacz, jak usunąć lokalizację ze zdjęcia.
RODO a zdjęcia w szkole i przedszkolu
Placówki oświatowe publikują wizerunek dzieci tylko za zgodą rodziców, a dzieci bez zgody nie mogą być z tego powodu wykluczane. Szczegóły, w tym zasady dla rodziców nagrywających uroczystości, opisujemy w artykule wizerunek dziecka w przedszkolu i szkole. O wizerunku pracowników piszemy w tekście wizerunek pracownika a RODO.
Co grozi za naruszenie RODO przy zdjęciach
Osoba, której zdjęcie opublikowano bez podstawy, może żądać jego usunięcia, złożyć skargę do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych i dochodzić odszkodowania. UODO może nałożyć na firmę lub instytucję karę administracyjną. Niezależnie od tego pozostają roszczenia cywilne z tytułu naruszenia prawa do wizerunku, opisane w artykule publikacja wizerunku bez zgody.
Najczęstsze pytania
Czy RODO zakazuje robienia zdjęć?
Nie. RODO nie zakazuje fotografowania ani publikowania zdjęć. Wymaga jedynie, żeby firma, szkoła czy organizacja, która przetwarza wizerunek rozpoznawalnych osób, miała do tego podstawę prawną i poinformowała je o tym. Zdjęcia robione prywatnie, do celów osobistych lub domowych, w ogóle nie podlegają RODO.
Czy na zdjęcia grupowe potrzebna jest zgoda każdej osoby?
Jeśli osoby na zdjęciu są rozpoznawalne, a zdjęcie publikuje firma lub instytucja, potrzebna jest podstawa prawna wobec każdej z nich, najczęściej zgoda. Wyjątkiem jest tłum, w którym poszczególne osoby są jedynie szczegółem całości. Osobę, która się nie zgodziła, można zamazać zamiast rezygnować z całego zdjęcia.
Czy można wrzucić na Facebooka zdjęcia z imprezy?
Prywatnie, na własny profil, zdjęcia ze spotkania znajomych nie podlegają RODO, ale nadal obowiązuje prawo do wizerunku: osoby wyraźnie widoczne powinny się zgodzić. Firma publikująca zdjęcia z imprezy firmowej albo eventu na swoim profilu musi spełnić wymogi RODO, w tym poinformować uczestników o publikacji.
Czy zamazana twarz podlega RODO?
Jeśli po zamazaniu osoby nie da się zidentyfikować ani bezpośrednio, ani pośrednio, zdjęcie przestaje zawierać jej dane osobowe. Rozpoznawalność ocenia się jednak całościowo: po sylwetce, ubraniu, miejscu i podpisie. Szczegóły w artykule o zamazanej twarzy a RODO.